اخبار

اجرای طرح پژوهشی کاهش میزان چروکیدگی عناب خشک در خراسان جنوبی

به گزارش روابط عمومی جهاددانشگاهی خراسان جنوبی، طیبه شاهی، عضو گروه پژوهشی تولید و فرآوری گیاهان استراتژیک جهاد دانشگاهی خراسان جنوبی گفت: یکی از بازارهای عناب، مصرف میوه خشک آن است که ۷۰ تا ۸۰ درصد میوه عناب را شامل می‌شود و به صورت تنقلات و یا دارویی مورد استفاده قرار می‌گیرد.

وی افزود: یکی از مشکلات عمده در تولید عناب خشک، چروکیدگی و ترک خوردگی آن است که از نظر بازار پسندی مورد مقبولیت مصرف کننده قرار نگرفته و کشاورزان مجبور به فروش آن با قیمت کمتر هستند.

شاهی گفت: ترک خوردگی میوه یک عامل فیزیولوژیکی ناشی از نوسانات حجم آب در طی رشد میوه است. در سطح میوه، زخمی طولی یا عرضی رخ می‌دهد و ترک‌ها به راحتی توسط ساپوفیت‌ها آلوده شده که باعث پوسیدگی میوه به خصوص میوه تازه عناب در طی دوره نگهداری می‌شوند.

عضو گروه پژوهشی تولید و فرآوری گیاهان استراتژیک جهاد دانشگاهی خراسان جنوبی بیان کرد: این عامل باعث از بین رفتن کیفیت میوه به میزان ۳۰تا ۶۰ درصد می‌شود. در صورتی که چروکیدگی در حین فرآیند خشک شدن در اثر فشار نامتعادلی بین درون و بیرون ماده غذایی ایجاد می‌شود که این فشار نامتعادل باعث ایجاد تنش‌هایی در ساختار میکروسکوپی ماده غذایی (تشکیل منفذ) شده و تغییر شکل و چروکیدگی را در آن ایجاد می‌کند.

وی عنوان کرد: چروکیدگی از عیوب مهم در میوه محسوب می‌شود و می‌تواند آثار منفی و نامطلوبی بر کیفیت محصول آبگیری شده بر جای بگذارد که از جمله آنها می‌توان به تغییر شکل، کاهش حجم، افزایش سختی، شکاف سطحی، ترک خوردگی محصول و کاهش قابلیت آبگیری مجدد آن اشاره کرد.

شاهی گفت: ویژگی ظاهری شامل صفاتی از قبیل شکل، رنگ، اندازه، میزان چروکیدگی و ترک خوردگی، نداشتن عوارض فیزیولوژیکی و همچنین بیماری‌های میکروبی، نقش بسیار مهمی در بازارپسندی عناب خشک دارد.

عضو گروه پژوهشی تولید و فرآوری گیاهان استراتژیک جهاد دانشگاهی خراسان جنوبی ادامه داد: با توجه به اینکه وضعیت ظاهری محصول مهمترین شاخصه بازارپسندی آن است بنابراین هر عاملی که باعث کاهش چروکیدگی و شکستگی میوه عناب شود علاوه بر بهبود وضعیت ظاهری و بازارپسندی باعث ایجاد ارزش افزوده بیشتر برای کشاورزان خواهد شد.

وی تصریح کرد: یکی از راه‌های بهبود عناب خشک شده از طریق بهبود ساختمان فیزیولوژیکی محصول توسط تیمارهای مختلف در زمان قبل و بعد از برداشت و همچنین روش خشک کردن است.

شاهی ادامه داد: یکی از روش‌های متداول در افزایش میزان سفتی و کاهش چروکیدگی و ترک خوردگی میوه‌ها استفاده از پوشش دهی است. استفاده از پوشش‌دهی به علت سهولت در مصرف، هزینه پایین و عدم نیاز به مهارت و تجهیزات خاص بسیار مورد توجه قرار گرفته است. علاوه براین استفاده از خشک کن مناسب نیز باعث کاهش میزان چروکیدگی و حفظ بهتر بافت در میوه خشک شده خواهد شد.

عضو گروه پژوهشی تولید و فرآوری گیاهان استراتژیک جهاد دانشگاهی خراسان جنوبی افزود: تفاوت اصلی روش‌های خشک کردن، تفاوت در دمای خشک کردن و مدت زمان انجام فرآیند است که این تفاوت‌ها باعث ایجاد اختلاف در چروکیدگی محصول می‌شود. بنابراین، روش خشک کردن و شرایط به کار رفته اثر قابل توجهی بر خواص کیفی و ظاهری محصول می‌گذارند.

شاهی اظهار داشت: کاهش میزان چروکیدگی و شکستگی عناب علاوه بر بهبود ویژگی‌های ظاهری میوه باعث کاهش بار میکروبی، افزایش مواد موثره و کاهش آلودگی میوه تازه در طی نگهداری و همچنین افزایش بهره‌وری اقتصادی آن خواهد شد.

مدیر گروه پژوهشی تولید و فرآوری گیاهان استراتژیک جهاد دانشگاهی خراسان جنوبی نیز اظهار داشت: تحقیقات مختلفی بر روی نگهداری پس از برداشت میوه عناب صورت گرفته ولی تاکنون در ایران تحقیقی در زمینه عوامل موثر بر کاهش چروکیدگی و شکستگی میوه عناب خشک شده صورت نگرفته است.

مهدی ابراهیمی گفت: اهمیت این موضوع در استان خراسان جنوبی که بیش از 97% عناب کشور را تولید می‌کند منجر شد تا طرح پژوهشی با هدف کاهش میزان چروکیدگی و شکستگی عناب خشک با استفاده از روش ترکیبی پوشش خوراکی و استفاده از دستگاه‌های خشک کن توسط پژوهشگران گروه تولید و فرآوری گیاهان استراتژیک جهاد دانشگاهی خراسان جنوبی به اجرا در آید.

وی بیان کرد: اقدامات فاز اول این طرح تحقیقاتی شامل انجام پیش تست‌های مقدماتی جهت تعیین تیمارهای آزمایشی به منظور اعمال در مزرعه و آزمایشگاه، انتخاب بهترین زمان و بهترین مرحله خشک کردن عناب، نحوه مطلوب پوشش دهی عناب و همچنین تعیین دمای بهینه جهت خشک کردن عناب با خشک کن تحت خلا در فروردین ماه سال جاری خاتمه پیدا کرد.

مدیر گروه پژوهشی تولید و فرآوری گیاهان استراتژیک جهاد دانشگاهی خراسان جنوبی افزود: طرح پژوهشی کاهش میزان چروکیدگی و ترک خوردگی عناب خشک با استفاده از روش ترکیبی پوشش خوراکی و خشک کن طی یک دوره 18 ماهه و در سه فاز در مجتمع تحقیقات گیاهان دارویی جهاد دانشگاهی خراسان جنوبی انجام خواهد گرفت.

1 دیدگاه در “اجرای طرح پژوهشی کاهش میزان چروکیدگی عناب خشک در خراسان جنوبی

  1. رضایی گفت:

    بسیار پژوهش کاربردی را انتخاب نموده اید اگر عملیاتی شود به همه کشاورزان خراسان جنوبی کمک بسیاری خواهد نمود
    خسته نباشید

پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *